fot. Tomasz Prokop

Zamknięty kamieniołom w małopolskiej gminie Gołcza został zagospodarowany w nietypowy, ale funkcjonalny i atrakcyjny sposób. Powstał budynek składający się z czterech brył, basenów rekreacyjnych oraz jeziora wkomponowanych w ściany kamieniołomu. Rekultywacji terenu poprzemysłowego podjęła się pracownia ARP Manecki Architekci sp. z o.o.

Kamieniołom położony jest z dala od zabudowań, wśród terenów zielonych. Zakończona eksploatacja kamienia pozostawiła po sobie ciekawy krajobraz, o atrakcyjnych walorach estetycznych i środowiskowych, a charakterystyczny kolor kamienia, w odcieniach od białego, przez beżowy do rdzawego, dodaje temu miejscu szczególnego uroku. Dlatego po jego wygaszeniu w 2020 roku zapadła decyzja o wykorzystaniu kamieniołomu tak, aby mogło on służyć zarówno mieszkańcom, jak i turystom.

fot. Tomasz Prokop

Architekci zaprojektowali budynek osadzony w skale, składający się z czterech brył. W tym wielofunkcyjnym obiekcie znajduje się restauracja, motylarnia wraz z laboratorium oraz sala audytoryjna, w której mogą odbywać się wykłady albo może funkcjonować kino.

– Najważniejszą częścią tego projektu było opracowanie systemu zabezpieczeń przed kamieniami, które mogą odpadać od ścian – wyjaśnia Mateusz Manecki, autor projektu i dodaje, że wieloletnie wydobycie kamienia naruszyło skały, dlatego tak ważne było zaprojektowanie odpowiednich zabezpieczeń, aby obiekt mógł być użytkowany bez obaw.

Budowla składa się z czterech brył, które zostały wkomponowane w kamienne zbocze. Budynki z jednej strony są oparte o skałę, natomiast z drugiej strony nadwieszone są nad kamieniołomem. Zespół architektów zadbał o każdy szczegóły. Elewacja budynków została wykonana ze stali cortenowskiej, która rdzewieje tylko powierzchniowo. Jej kolor nawiązuje biało-szaro-rudej skały.

fot. Tomasz Prokop

Naturalny zbiornik wodny został wykorzystany do stworzenia jeziora, a w nim umieszczono fontanny, które są piękną ozdobą tego terenu. Natomiast z myślą o mieszkańcach powstał także certyfikowany basen. Niezwykły klimat tego miejsca podkreśla oprawa kamieniołomu.

Nowe, innowacyjne zagospodarowanie wygaszonego kamieniołomu spotkało się z bardzo pozytywnym przyjęciem, zarówno przez mieszkańców gminy Gołcza, jak i przez turystów.

– Wygaszony kamieniołom to doskonała okazja, aby ożywić i uatrakcyjnić gminę turystycznie, stąd pomysł na tak nietypowe zagospodarowanie tego terenu. Cel osiągnęliśmy bardzo szybko, motylarnię odwiedziło już ponad 2000 osób – opowiada Lesław Blacha, wójt gminy Gołcza, dodając, że gmina planuje zgłosić obiekt do Ogólnopolskiego Konkursu Otwartego Modernizacja Roku i Budowa XXI w.

fot. Tomasz Prokop

Zespół projektowy:

Generalny projektant: dr inż. arch. Mateussz Manecki
Projektant: mgr inż. arch. Daniel Targosz
Projektant sprawdzający: mgr. Inż. Magdalena Ślebioda
Konstrukcja: dr inż. arch. Jarosław Zdeb
Instalacje: mgr. inż. Sławomir Gubała
Elektryka: mgr. inż. Stanisław Mazur