Trudna sytuacja gospodarcza, na którą m.in. wpływa galopująca inflacja, odbija się na różnych branżach. Kryzys nie omija także branży nieruchomości, którą dotyka wiele problemów. Zarządzanie ryzykiem w branży deweloperskiej to jeden z tematów warsztatu, organizowanego przez MMC 6 i 7 lutego 2023. Poniżej kilka kluczowych kwestii, jakie poruszone zostaną podczas wydarzenia.
Właściciele nieruchomości komercyjnych od lat borykają się z niejasnościami dotyczącymi rozliczania podatkowego kosztów fit-out, czyli nakładów ponoszonych na dostosowanie powierzchni najmu do potrzeb najemcy. Chociaż temat ten nie jest nowy, przełom przyniosło orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA) z września 2024 r., które wpłynęło na zmianę stanowiska organów podatkowych. W efekcie doszło do zmiany interpretacji w zakresie sposobu ujęcia podatkowego tych kosztów, zwłaszcza w przypadku tzw. wtórnego fit-outu.
Nieduże, 1- i 2-pokojowe mieszkania w centrum dużych miast – takie nieruchomości cieszą się dużą popularnością wśród inwestorów. Szacuje się, że blisko 30 proc. zakupów na rynku mieszkaniowym ma charakter inwestycyjny. Na jakie czynniki zwracają uwagę osoby dysponujące dużym kapitałem, chcące ulokować swoje środki w nieruchomościach?
Nastroje na polskim rynku nieruchomości biurowych po I połowie 2020 roku pomimo pandemii COVID-19 wydają się być bardzo optymistycznie. Całkowite zasoby sektora wynoszą obecnie nieco ponad 11,3 mln m2, w którym zdecydowanym liderem pozostaje Warszawa, natomiast wśród miast regionalnych Kraków. W analizowanym okresie aktywność najemców wyniosła ok. 667 800 m2 z czego najwięcej podpisywano nowych umów.
Międzynarodowa firma doradcza Cushman & Wakefield podsumowała rynek inwestycyjny w regionie Europy Środkowo-Wschodniej.
Rynek nieruchomości zmienia swój charakter. Po okresie hossy, widać symptomy spowolnienia. W wielu miastach ceny mieszkań przestały rosnąć lub wzrosty są marginalne. Kilka z nich opiera się jednak tym trendom.
Wróciło zainteresowanie domami na rynku pierwotnym. Część z nich spełnia limity cenowe programu „Bezpieczny Kredyt 2 proc.”, co klientów zachęca. Drugim czynnikiem z pewnością są drożejące mieszkania w centrum. Deweloper More Place, potwierdza, że klienci poszukujący przestrzeni, często wybierają dom. A to zwykle oznacza spokojniejszą okolicę i niższą cenę za metr kwadratowy.
Międzynarodowa agencja doradcza Cushman & Wakefield podsumowała sytuację na największych rynkach biurowych w Polsce w pierwszej połowie 2024 roku. Poziom popytu na biura wykazuje oznaki stabilizacji, natomiast aktywność deweloperska pozostaje na niskim poziomie, który utrzyma się prawdopodobnie aż do końca 2026 roku.
Firma Knight Frank opublikowała kolejny, kwartalny Global House Price Index Q3 2021 – indeks śledzący zmiany cen nieruchomości mieszkaniowych w 56 krajach i regionach na świecie. W tym kwartale, biorąc pod uwagę rosnącą inflację, w indeksie uwzględniliśmy procentową zmianę cen nieruchomości w ujęciu nominalnym i realnym, czyli skorygowanym o inflację, w stosunku do końca września 2020 roku.
Inwestorzy poszukują okazji rynkowych i aktywów typu value-add. Firmy optymalizują portfolia, wystawiając na sprzedaż nieruchomości, które nie pasują do nowych strategii inwestycyjnych
W 1 kw. 2023 r. deweloperzy koncentrowali się na rynkach regionalnych. O nową powierzchnię biurową wzbogacił się Kraków, Wrocław oraz Trójmiasto. W Warszawie nie przybyło nowych nieruchomości biurowych. Bieżące zainteresowanie ze strony najemców utrzymuje się na dość wysokim poziomie. Popyt odnotowany w 1 kw. 2023 r. rozłożył się proporcjonalnie na rynek warszawski i miasta regionalne. Najemcy przywiązują wagę do kwestii ESG oraz komfortu pracy z biura dla swoich pracowników. Wyzwaniem stojącym przed sektorem biurowym są rosnące opłaty eksploatacyjne. Firma AXI IMMO prezentuje dane podsumowujące 1 kw. 2023 r. na rynku powierzchni biurowych.
Publikowany kwartalnie przez firmę Knight Frank indeks Prime Global Cities Index Q3 2021, śledzący ceny nieruchomości luksusowych w 45 największych miastach na świecie, na koniec września 2021, czyli III kwartału, w ujęciu r/r, zanotował średni wzrost cen tych nieruchomości o 9,5%.
Właściciele nieruchomości i inwestorzy coraz częściej ubiegają się o certyfikaty potwierdzające spełnianie warunków zrównoważonego rozwoju dla swoich budynków. Takie kroki przynoszą realne korzyści. Nieruchomość biurowa z certyfikatem w Warszawie oznacza o 8,5 proc. wyższy zysk z czynszów – wskazuje raport CBRE „Is Sustainability Certification in Real Estate Worth it?”. Certyfikacja staje się standardem rynkowym w Europie. A nasz kraj ma w tej kwestii silną przewagę. Polskie miasta znajdują się czołówce pod kątem udziału certyfikowanej powierzchni w całej podaży.
Nie widać końca wzrostów cen mieszkań. Autorzy raportu Barometr Metrohouse i Credipass opublikowali wstępne dane, które pokazują, że transakcje zawierane są po coraz wyższych cenach.
Firma BPI Real Estate Poland, należąca do międzynarodowej grupy kapitałowej CFE z siedzibą w Brukseli, podsumowała swoją działalność na polskim rynku nieruchomości w pierwszej połowie 2023 roku. Belgijski deweloper pomyślnie rozpoczął proces budowy i komercjalizacji dwóch prestiżowych inwestycji - Chmielnej Duo w Warszawie oraz wieloetapowego projektu Cavallia w Poznaniu.