Eksperci JLL omawiają kluczowe tematy i trendy, zauważalne na rynku nieruchomości komercyjnych, wśród nich wpływ kosztu finansowania i wysokich stóp procentowych na rynek transakcyjny. Obecnie dyskusje skupiają się między innymi na zagadnieniach związanych z ESG, digitalizacją, rozwojem miast, zmianami demograficznymi, budownictwem mieszkaniowym i finansowaniem nieruchomości
Pierwsza połowa 2024 roku na głównych rynkach regionalnych minęła pod znakiem ograniczonego popytu. Na rynku podpisano w tym okresie 286 000 m² transakcji biurowych, czyli o 14% mniej r/r. Prawie połowę umów stanowiły renegocjacje zajmowanych dotychczas powierzchni, a przednajmy były bliskie zeru.
W trzecim kwartale 2023 roku na polskim rynku biurowym odnotowano wzrost nowej podaży – do użytku oddano blisko 120 000 mkw nowej powierzchni. Od początku roku na głównych rynkach regionalnych w Polsce oddano do użytku łącznie 236 000 mkw, a eksperci prognozy, że do końca roku ta liczba może wzrosnąć o kolejne 50 000 mkw. Eksperci JLL podsumowują trzeci kwartał na rynku biurowym dla sześciu kluczowych regionów w Polsce.
Wejście Polski do Unii Europejskiej było kamieniem milowym na ścieżce transformacji kraju, widocznym w każdym obszarze gospodarki, także w sektorze nieruchomości. Zmiany krajobrazu rynku napędzane były przez zmieniającą się podaż, nowe preferencje klientów, ewolucje rynku pracy, czy rozwój infrastruktury.
Rynek biurowy w Warszawie wykazał nieznaczną poprawę w ciągu trzeciego kwartału 2023 w porównaniu do połowy roku. Ograniczenie podaży planowanej na 2023 rok, wynoszącej ok. 72,000 m², tak samo, jak zwiększone koszty aranżacji powierzchni, wpływają na utrzymany udział renegocjacji w całkowitym wolumenie transakcyjnym. Stanowią one ok. 43% ogółu transakcji w III kw. 2023. Trzeci kwartał 2023 roku na warszawskim rynku biurowym podsumowują eksperci JLL, lidera doradztwa na rynku nieruchomości.
Łącznie na sześciu głównych rynkach deweloperzy sprzedali w I kwartale 11 tys. mieszkań. Spadek w porównaniu z poprzednim kwartałem wyniósł blisko 23%. Nie jest on zaskoczeniem, a biorąc pod uwagę nadzieje i obawy związane z kolejnym programem subsydiowanych kredytów powinien mieć charakter przejściowy.
Globalne koszty aranżacji biur nadal rosną. Średni koszt wynosi obecnie 1 950 USD/m², a najwyższe stawki odnotowano w Nowym Jorku, Londynie, Tokio i Dubaju. Atrakcyjną lokalizacją dla firm poszukujących wysokiej jakości przestrzeni przy zoptymalizowanych wydatkach jest Warszawa – koszt aranżacji biur w stolicy Polski jest niższy w porównaniu do wielu światowych metropolii. Pomimo utrzymującej się niepewności gospodarczej, firmy przeznaczają więcej środków na modernizację przestrzeni biurowych klasy A. Na znaczeniu zyskuje elastyczne podejście do planowania powierzchni oraz szybkie decyzje inwestycyjne – to wnioski z najnowszego raportu JLL i Tétris: „Global Office Fit-Out Cost Guide 2025”.
Pierwszy kwartał 2024 r. przyniósł względną stabilizację na stołecznym rynku biurowym. Ze względu na sfinalizowanie umów pod koniec ubiegłego roku całkowity popyt na biura w pierwszym kwartale wyniósł 139 400 m², a współczynnik pustostanów nie wykazał większych wahań w stosunku do czwartego kwartału 2023 r. Na koniec marca 2024 r. powierzchnia w budowie wynosiła ok. 270 000 m².
Rynek handlowy w Polsce wciąż wykazuje dynamiczną trajektorię wzrostu. Zgodnie z najnowszymi danymi, JLL na koniec pierwszego kwartału bieżącego roku, w fazie budowy znajduje się powierzchnia handlowa przekraczająca 545 000 m² (GLA).
Wejście Polski do Unii Europejskiej zaowocowało wzrostem istniejącej podaży na rynku biurowym o ponad 10 mln m². Składa się na to wzrost w Warszawie o 173% oraz w miastach regionalnych o ponad 820%, co stanowi ogromny sukces polskiego rynku biurowego.
Wejście Polski do Unii Europejskiej stanowiło ważny czynnik rozwoju dla branży deweloperskiej, gdyż znacznie zwiększyło skalę napływu zagranicznego kapitału i know-how w tym sektorze. Trudno jednak oddzielić zjawiska bezpośrednio związane z członkostwem w Unii od efektów rozwoju polskiej gospodarki. Niebagatelne znaczenie dla rozwoju tego sektora miało udzielanie kredytów denominowanych we frankach. Z drugiej strony jednak, polityka planistyczna związana z trendami europejskimi stanowiła duże wyzwanie dla rozwoju mieszkalnictwa w wielkich miastach.
W 2024 r. na rynkach regionalnych wynajęto łącznie 714 000 m² powierzchni biurowej, co jest wynikiem niższym jedynie o 27 000 m² w porównaniu do roku 2023, i drugim najlepszym w erze post-covidowej. Istotną rolę w strukturze popytu miały przedłużenia umów. Jednocześnie spadła liczba nowo oddanych biur. Ukończono ok. 121 000 m² nowych powierzchni tj. ok. 160 000 m² mniej niż w ubiegłym roku, a projektów w budowie było o 42% mniej niż w 2023 r. Eksperci JLL podsumowują rok 2024 na regionalnym rynku biurowym.
Rynek biurowy w Europie Środkowo-Wschodniej (CEE) wykazuje oznaki solidnego wzrostu i ożywienia, wsparte przez silne fundamenty gospodarcze regionu oraz rosnące zaufanie inwestorów – wynika z najnowszego raportu Office Market Landscape CEE Region, opublikowanego przez JLL i iO Partners.
Początek roku 2024 na wiodących rynkach regionalnych rozpoczął się zmniejszeniem zarówno popytu, jak i podaży. Pojawiło się na nich łącznie ok. 31 000 m² nowej powierzchni biurowej. Rynek, po rekordowym roku 2023, dokonał swoistej kompensacji, w związku z czym I kwartał 2024 r. zanotował wyraźnie mniejszy popyt k/k.
Na sytuację na rynku pierwotnym w III kwartale największy wpływ po stronie podaży wywarły działania związane z wdrażaniem ustawy o jawności cen, natomiast po stronie popytu – spadające stopy procentowe z jednej, a wakacje i pewne oczekiwanie na pojawienie się wszystkich cen w internecie z drugiej strony. Rynku nie oszczędziła też geopolityka – atak dronowy we wrześniu mógł zachwiać nastrojami pewnej grupy potencjalnych nabywców.